Bài 9: tomek (Tomasz Czajka) – Ông vua đầu tiên của TopCoder và kỹ sư phần mềm tàu Crew Dragon

Tomasz Czajka – nick tomek – là "ông vua" đầu tiên của TopCoder: vô địch thế giới ICPC 2003 cùng Đại học Warsaw, 3 lần vô địch TopCoder Open, 2 huy chương vàng IOI. Rời sân đấu, anh viết phần mềm dẫn đường cho tàu vũ trụ Crew Dragon của SpaceX.

Bài thứ chín của chuyên mục Huyền thoại lập trình thi đấu. Trước Petr và trước cả tourist, cái tên khiến mọi đối thủ TopCoder e ngại là tomek – chàng trai đến từ thị trấn Stalowa Wola của Ba Lan.
Chân dung tomek
| Thông tin | Chi tiết |
|---|---|
| Họ tên | Tomasz Czajka |
| Nickname | tomek (TopCoder, CodeChef) |
| Quê quán | Stalowa Wola, Ba Lan |
| Trường THPT | THPT KEN ở Stalowa Wola; một năm học ở Warwick School (Anh) theo học bổng khi 16 tuổi |
| Đại học | Đại học Warsaw – Khoa Toán, Tin học và Cơ học (cử nhân); thạc sĩ tại Đại học Purdue (Mỹ) |
| Sự nghiệp | Google (2007–2013) → SpaceX (2014–2020, phần mềm bay) → hỗ trợ máy học cho đội Magnus Carlsen (2021) → ICEYE (2025) |
Cậu bé được tặng máy tính năm 10 tuổi
Theo tờ Chronicle of Higher Education (2005), tomek lớn lên ở Stalowa Wola, một thị trấn công nghiệp ở đông nam Ba Lan. Cả bố và mẹ anh đều là lập trình viên, và anh được tặng chiếc máy tính đầu tiên vào sinh nhật lần thứ 10. Một bài viết về nghề nghiệp ở Ba Lan kể chi tiết hơn: chiếc máy là SAM Coupé, và chính bố anh dạy anh lập trình.
Anh kể với tạp chí ADT rằng hồi đó mình chỉ đơn giản là đi tìm bất kỳ cuộc thi lập trình nào có thể tham gia.
Olympic: 2 HCV IOI và cả huy chương IMO
| Năm | Kỳ thi | Thành tích |
|---|---|---|
| 1998 | IOI | Huy chương Bạc (hạng 36) |
| 1998 | CEOI (Olympic Tin Trung Âu) | Huy chương Vàng (hạng 4) |
| 1998 | IMO (Olympic Toán quốc tế) | Huy chương Bạc |
| 1999 | IOI | Huy chương Vàng (hạng 19) |
| 2000 | IOI | Huy chương Vàng (hạng 14) |
| 2000 | CEOI | Huy chương Vàng (hạng 3) |
| 2000 | IMO | Huy chương Bạc |
| 2000 | USACO | Vô địch kỳ Open và kỳ Spring |
Giống rng_58, tomek là một trong số ít người vừa giành huy chương Olympic Toán quốc tế, vừa giành vàng Olympic Tin học.
ICPC 2003: Đại học Warsaw lên đỉnh thế giới
Ngày 26/3/2003 tại Beverly Hills (Mỹ), đội Đại học Warsaw gồm Tomasz Czajka, Andrzej Gąsienica-Samek và Krzysztof Onak vô địch ICPC World Finals với 9 bài. Đứng sau họ là Đại học Quốc gia Moscow (8 bài) – chính là đội có Petr Mitrichev – và ITMO St. Petersburg (7 bài).
Trước đó, năm 2001 ở Vancouver, tomek cùng đội Warsaw đã giành hạng 6. Anh cũng 2 lần vô địch vòng khu vực Trung Âu CERC (2000 và 2002).
Ông vua TopCoder Open
| Giải đấu | Năm | Thành tích |
|---|---|---|
| TopCoder Open – Algorithm | 2003 | Vô địch |
| TopCoder Open – Algorithm | 2004 | Vô địch |
| TopCoder Collegiate Challenge | 2004 | Vô địch |
| TopCoder Collegiate Challenge | 2005 | Hạng 2 (10.000 USD), sau Mathijs Vogelzang |
| TopCoder Open – Algorithm | 2006 | Hạng 2, sau Petr |
| TopCoder Open – Algorithm | 2007 | Hạng 6 |
| TopCoder Open – Algorithm | 2008 | Vô địch lần thứ ba, Petr hạng 2 |
| Google Code Jam | 2003, 2004, 2006 | Hạng 4, hạng 4, hạng 5 |
| Google Code Jam châu Âu (Dublin) | 2006 | Vô địch trong khoảng 9.000 thí sinh |
| IPSC (thi đồng đội) | 2006, 2008, 2010, 2012 | 4 lần vô địch |
| Challenge24 (Budapest) | 2014 | Vô địch |
Đến đầu năm 2005, tổng tiền thưởng thi đấu của tomek đã vào khoảng 98.000 USD, theo tạp chí ADT. Năm 2004, trang tin của Đại học Purdue mở đầu bài viết về anh bằng câu hỏi: "Does this guy ever lose?" (Anh chàng này có bao giờ thua không?)
Chung kết TCO 2008: 20 giây cuối cùng
Kỳ chung kết TopCoder Open 2008 là một trong những trận đấu kịch tính nhất giữa tomek và Petr. Theo tường thuật trên Habr, ngôi đầu đổi chủ ngay trong 20 giây cuối. tomek giành lại vị trí số 1 nhờ một lần challenge thành công vào phút chót – tức tìm ra test làm sai lời giải của đối thủ – và giành chức vô địch TCO lần thứ ba. Trước đó, ở TCO 2006, Petr là người thắng còn tomek về nhì.
Chuông báo thức hỏng và vẫn thắng
Chronicle of Higher Education kể rằng sáng ngày bán kết TopCoder Collegiate Challenge 2005, chuông báo thức của tomek không kêu. Anh vẫn đến kịp và thắng vòng đấu đó. Tờ báo cũng tả anh hay cười và giơ nắm đấm ăn mừng – một kiểu "tâm lý chiến" với đối thủ. Về áp lực thi đấu, anh nói: "This is really like a holiday to me." (Với tôi, chuyện này thật sự giống như một kỳ nghỉ.)
Từ thuật toán đến tàu vũ trụ
Theo CV trên trang cá nhân, tomek từng thực tập ở IBM T.J. Watson Research Center (2001), Microsoft (2003) và Google (2005). Sau khi học thạc sĩ ở Purdue, anh làm kỹ sư phần mềm ở Google Mountain View từ 2007 đến 2013, trong đó có tham gia Google Code Jam.
Từ 2014 đến 2020, anh là kỹ sư phần mềm bay ở SpaceX, làm phần dẫn đường và định vị (guidance and navigation) cho tàu Crew Dragon và vệ tinh Starlink. Theo một bài viết ở Ba Lan, anh viết phần mềm điều hướng cho Crew Dragon, bao gồm chuyến bay có người lái ngày 30/5/2020. Báo Ba Lan cũng ghi nhận anh có đóng góp cho lần phóng Falcon Heavy ngày 6/2/2018.
Năm 2021, anh hỗ trợ máy học cho đội của Magnus Carlsen tại giải vô địch cờ vua thế giới ở Dubai.
tomek năm 2025–2026
- Công việc: CV năm 2025 ghi anh làm về lập kế hoạch thu ảnh (acquisition planning) tại ICEYE – công ty vệ tinh radar.
- Vẫn thi đấu theo cách riêng: anh nhiều lần vô địch CodeCup – cuộc thi viết AI chơi board game – các năm 2006, 2008, 2009, 2012, 2019, 2020, 2024 và mới nhất là 2026.
- Cộng đồng: anh từng là huấn luyện viên đội ICPC Purdue, trưởng đoàn IOI Ba Lan (2005), thành viên ban giám khảo kỳ thi lập trình sinh viên Ba Lan (2022–2024) và tham gia đánh giá đề IOI 2024.
- Viết và code: anh viết blog "Sorting and Searching" và thư viện số lớn
ibigcho ngôn ngữ Rust.
Bài học cho người học thuật toán
- Tìm mọi sân chơi: tomek bắt đầu bằng việc tìm bất kỳ cuộc thi nào để tham gia – thi nhiều là cách học nhanh nhất.
- Coi kỳ thi là niềm vui: anh xem kỳ thi như một "kỳ nghỉ", nhờ vậy giữ được sự bình tĩnh.
- Không bỏ cuộc đến giây cuối: chức vô địch TCO 2008 đến từ một lần challenge ở những giây cuối cùng.
- Toán và tin đi cùng nhau: huy chương IMO và IOI cho thấy nền tảng toán vững giúp bạn đi xa trong thuật toán.
- Thuật toán mở ra mọi cánh cửa: từ Google đến SpaceX, kỹ năng giải bài toán khó theo tomek suốt sự nghiệp.
Bạn có nghĩ một ngày nào đó code của mình sẽ bay vào vũ trụ? Hãy chia sẻ trong phần bình luận nhé!

Nguồn tham khảo
- Trang cá nhân và CV của Tomasz Czajka – Sorting and Searching
- Chronicle of Higher Education – bài viết về TopCoder (2005)
- Purdue CS – TopCoder winner (2004)
- Purdue CS – sinh viên thi TopCoder (2006)
- ADT Magazine – The kings of coding (2005)
- clist.by – ICPC World Finals 2003
- Habr – chung kết TCO 2008
- GoogleWatchBlog – Code Jam châu Âu 2006
- Land of IT Masters – chân dung Tomasz Czajka (2022)
- Science in Poland – lập trình viên Ba Lan và tên lửa Falcon Heavy
- CodeChef – hồ sơ tomek
- Không biết học gì trước, học gì sau, học lan man nên kiến thức bị hổng.
- Bí bài không ai gỡ, ngồi cả buổi vẫn không ra rồi bỏ cuộc.
- Code chạy được nhưng không đủ điểm, không biết sai ở đâu, chậm ở đâu.
- Không có đề thi thử và người chấm, nên không biết mình đang ở mức nào.
- Dễ nản giữa chừng khi không có ai theo sát.
- Lộ trình 111 buổi video sắp sẵn từ dòng code đầu tiên đến đề HSG thật của các tỉnh.
- Thầy trực tiếp gỡ bí, chữa bài cho từng em qua nhóm Zalo riêng.
- Hệ thống chấm bài tự động 24/7 và thi thử HSG hằng tuần để biết chính xác mình đang ở đâu.
- Đóng học phí một lần, thầy kèm lâu dài: từ thi chuyên Tin đến HSG quốc gia và cả khi lên đại học.
Nhận xét
Đăng nhận xét