Bài 21: Lịch sử ICPC World Finals – Những đội vô địch nhiều lần nhất

ICPC là kỳ thi lập trình lâu đời và danh giá nhất dành cho sinh viên: mỗi đội 3 người, một máy tính, 5 giờ thi. Từ năm 1977 đến nay, những đội vô địch đã viết nên lịch sử – với hai "đế chế" đến từ St. Petersburg.

Bài thứ hai mươi mốt của chuyên mục Huyền thoại lập trình thi đấu: lịch sử ICPC World Finals. Danh sách vô địch các năm trước 2020 tổng hợp chủ yếu theo Wikipedia; các năm gần đây theo nguồn chính thức và báo chí.

1. Nguồn gốc

Theo bảng tổng kết chính thức của ICPC, cuộc thi bắt nguồn từ một kỳ thi tổ chức tại Đại học Texas A&M năm 1970, và vòng chung kết đầu tiên diễn ra tại Hội nghị Khoa học Máy tính của ACM năm 1977.

Mùa giải 2023–2024 có 73.083 sinh viên và 12.258 huấn luyện viên từ 3.424 trường đại học ở 103 quốc gia tham gia (theo ICPC News).

2. Những đội vô địch tiêu biểu

Năm	Nơi tổ chức	Vô địch
1977	Atlanta (Mỹ)	Michigan State University
2000	Orlando (Mỹ)	ĐH Quốc gia St. Petersburg (SPbSU)
2001	Vancouver (Canada)	SPbSU
2003	Beverly Hills (Mỹ)	ĐH Warsaw
2004	Praha (Séc)	ITMO
2008	Banff (Canada)	ITMO
2009	Stockholm (Thụy Điển)	ITMO
2012	Warsaw (Ba Lan)	ITMO
2013	St. Petersburg (Nga)	ITMO
2014	Yekaterinburg (Nga)	SPbSU
2015	Marrakesh (Maroc)	ITMO
2016	Phuket (Thái Lan)	SPbSU
2017	Rapid City (Mỹ)	ITMO
2018	Bắc Kinh (Trung Quốc)	ĐH Quốc gia Moskva
2019	Porto (Bồ Đào Nha)	ĐH Quốc gia Moskva

3. Hai "đế chế" St. Petersburg

• ĐH ITMO: theo trang tin của ITMO, sinh viên trường đã 7 lần vô địch thế giới – nhiều nhất lịch sử.
• ĐH Quốc gia St. Petersburg (SPbSU): 5 lần vô địch (2000, 2001, 2014, 2016, 2025).

Chỉ hai trường của cùng một thành phố đã giành 12 chức vô địch thế giới – minh chứng cho truyền thống đào tạo lập trình thi đấu rất mạnh của Nga. Huyền thoại tourist (Bài 1 của chuyên mục) từng hai lần vô địch cùng ITMO.

4. Những năm gần đây

Sau đại dịch, lịch thi bị dồn lại nên năm của kỳ thi và thời điểm tổ chức không trùng nhau:

Kỳ	Tổ chức	Vô địch
Kỳ 2020	Moskva, 10/2021	ĐH Quốc gia Nizhny Novgorod
Kỳ 2021	Dhaka, 11/2022	MIT
Kỳ 2022	Luxor, 4/2024	ĐH Bắc Kinh
Kỳ 2023	Luxor, 4/2024	ĐH HSE (Moskva)
Kỳ 2024	Astana, 9/2024	ĐH Bắc Kinh
Kỳ 2025	Baku, 9/2025	SPbSU
Kỳ 2026	Dubai, 15–20/11/2026	Sắp diễn ra

• Chức vô địch kỳ 2021 tại Dhaka đã chấm dứt "44 năm chờ đợi" của MIT (theo MIT News); vòng chung kết có 420 thí sinh từ 140 trường của 45 quốc gia.
• Kỳ 2024 tại Astana có 141 đội thi đấu.
• Theo Văn phòng báo chí Dubai, kỳ thứ 50 sẽ diễn ra tại Dubai từ ngày 15 đến 20/11/2026.

Ở ICPC, một đội 3 người chỉ có một máy tính: kỹ năng chia bài, thảo luận và gỡ lỗi trên giấy quan trọng không kém tài năng cá nhân.

Bài học cho học sinh Việt Nam

• Muốn dự ICPC, hãy bắt đầu từ vòng quốc gia (Olympic Tin học Sinh viên Việt Nam) và vòng khu vực châu Á – xem bài tiếp theo về đội Việt Nam ở World Finals.
• Luyện thi theo đội: thử giải đề ICPC cũ trong 5 giờ, 3 người dùng chung một máy.

📖 ĐỌC TIẾP HUYỀN THOẠI TIẾP THEO

Bài 22: Phụ nữ trong lập trình thi đấu và Olympic Tin học Nữ sinh châu Âu (EGOI)

Đọc tiếp về EGOI & nữ tài năng →

← Bài trước: Thần đồng thế hệ mớiXem tất cả 27 huyền thoại →

Nguồn tham khảo

• ICPC – World Finals 2024 factsheet
• ICPC News – The 48th ICPC World Finals (Astana)
• Wikipedia – International Collegiate Programming Contest (danh sách vô địch)
• ITMO News – ITMO world champions
• MIT News (16/11/2022) – MIT wins ICPC
• Kyodo News PR Wire (29/04/2024) – ICPC World Finals Luxor
• IDDA (05/09/2025) – ICPC World Finals Baku concluded
• Dubai Media Office (06/01/2026) – ICPC World Finals 2026 in Dubai