Bài 8: ACRush (Lâu Thiên Thành) – "Lâu giáo chủ" 2 lần vô địch Code Jam, CTO Pony.ai
Lâu Thiên Thành (楼天城) – nick ACRush – được cộng đồng Trung Quốc gọi là "Lâu giáo chủ" và báo chí gọi là "lập trình viên số 1 Trung Quốc". Anh hai lần vô địch Google Code Jam, hai lần á quân ICPC thế giới, rồi rời sân đấu để đồng sáng lập Pony.ai – công ty xe tự lái niêm yết ở cả Nasdaq và Hồng Kông.
Bài thứ tám của chuyên mục Huyền thoại lập trình thi đấu. Nếu Petr là ông vua của thời TopCoder ở phương Tây, thì ACRush là "giáo chủ" của cả một thế hệ dân thuật toán Trung Quốc – và là minh chứng rõ nhất cho việc kỹ năng thuật toán có thể dẫn tới đâu ngoài đời thực.
Chân dung "Lâu giáo chủ"
| Thông tin | Chi tiết |
|---|---|
| Họ tên | Lâu Thiên Thành (楼天城, Lou Tiancheng) |
| Nickname | ACRush; biệt danh "Lâu giáo chủ" (楼教主) |
| Năm sinh | 1986, Tế Nam, Sơn Đông; lớn lên ở Hàng Châu, Chiết Giang |
| Trường THPT | Trường Trung học số 14 Hàng Châu (杭州第十四中学) |
| Đại học | ĐH Thanh Hoa: cử nhân Khoa học Máy tính (2004–2008), tiến sĩ (2008–2012) tại Viện Khoa học Máy tính Lý thuyết do Andrew Yao (Diêu Kỳ Trí, giải Turing) dẫn dắt |
| Rating | Codeforces cao nhất 3047 (Legendary Grandmaster); TopCoder từng vượt 3800 |
| Sự nghiệp | Google X (dự án xe tự lái, tiền thân Waymo) → Quora → Baidu → đồng sáng lập và CTO Pony.ai |
Cậu học trò ở lại phòng máy đến khi khóa cửa
Lâu Thiên Thành chuyển từ Tế Nam đến Hàng Châu năm lớp 6, vì bố mẹ anh làm việc tại Đại học Chiết Giang. Theo báo Hàng Châu, anh vốn mạnh về toán: khi được tuyển thẳng lên cấp ba, anh tự học hết chương trình toán THPT.
Anh làm quen với lập trình trong nhóm tin học ngoại khóa của trường. Thầy Lý Kiến Giang (李建江) kể lại rằng cậu học trò này thường ở lại phòng máy muộn đến mức lời dặn quen thuộc của thầy trước khi về là "nhớ khóa cửa nhé". Chỉ khoảng nửa năm sau khi bắt đầu, anh đã giành giải nhất vòng tỉnh Chiết Giang của kỳ thi tin học toàn quốc (NOIP).
IOI 2004: huy chương vàng đầu tiên của Hàng Châu
Tại IOI 2004 ở Athens (Hy Lạp), ACRush giành huy chương vàng, xếp hạng 3 toàn thế giới với 530/600 điểm. Báo chí Hàng Châu gọi đây là HCV IOI đầu tiên của thành phố. Nhờ thành tích này, anh được tuyển thẳng vào khoa Khoa học Máy tính ĐH Thanh Hoa mà không cần thi đại học.
Thanh Hoa: "một mình chấp cả đội"
Biệt danh "Lâu giáo chủ" bắt đầu lan truyền khoảng hai năm sau khi anh vào Thanh Hoa. Người ta nói anh có thể "một mình thách đấu cả một đội đối thủ" (以一己之力挑战对手一个队) – điều hiếm thấy ở ICPC, nơi mỗi đội có ba người.
| Năm | Kỳ thi | Thành tích |
|---|---|---|
| 2006 | ICPC khu vực châu Á | Vô địch tất cả các điểm thi khu vực ở Trung Quốc |
| 2007 | ICPC World Finals – Tokyo | Hạng 2, HCV, "Asia Champion" – đội "Mobile Robot" (Ge Rong, Lâu Thiên Thành, Hu Weidong), 7 bài, chỉ kém Warsaw 1 bài |
| 2008 | ICPC khu vực Hàng Châu | Vô địch – thi thay một đồng đội bị chấn thương |
| 2009 | ICPC World Finals – Stockholm | Hạng 2, HCV, "Asia Champion" – đội "Proxima", 9/11 bài, sau ITMO St. Petersburg |
Cũng giống Petr, ACRush chưa từng vô địch ICPC thế giới – cả hai lần anh đều dừng ở hạng 2.
Bảng vàng thành tích cá nhân
| Giải đấu | Năm | Thành tích |
|---|---|---|
| IOI – Athens | 2004 | HCV, hạng 3 thế giới |
| Baidu Astar (百度之星) | 2005, 2006 | 2 lần vô địch |
| TopCoder Collegiate Challenge | 2006 | Hạng 2 (10.000 USD) |
| Google Code Jam – Mountain View | 2008 | Vô địch (10.000 USD), xếp trên Zeyuan Zhu và Bruce Merry |
| Google Code Jam | 2009 | Vô địch lần thứ hai, xếp trên Qi Zichao và Yoichi Iwata |
| Google Code Jam | 2010 | Hạng 4 |
| TopCoder Open – Algorithm | 2010 | Hạng 2, sau rng_58 |
| Facebook Hacker Cup | 2011 | Hạng 3 – sau Petr và Khúc Anh Tuấn |
| Facebook Hacker Cup | 2012 | Hạng 3 |
| TopCoder Open – Marathon | 2013 | Hạng 2 |
| TopCoder Open – Marathon | 2015 | Vô địch (5.000 USD) |
| Meta Hacker Cup | 2022 | Hạng 2 (10.000 USD), sau Benq – lúc đó anh đã là CTO của một công ty xe tự lái |
Code Jam 2008 và 2009: hai năm liền trên đỉnh
Ngày 14/11/2008, tại trụ sở Google ở Mountain View, ACRush vô địch Google Code Jam trước 100 người vào chung kết từ 23 quốc gia. Năm sau, trong số khoảng 23.000 thí sinh tham dự, anh lại vô địch lần nữa. Cả hai năm, người về nhì đều là người Trung Quốc (Zeyuan Zhu năm 2008, Qi Zichao năm 2009) – dấu hiệu cho thấy sức mạnh ngày càng lớn của trường phái thuật toán Trung Quốc.
TCO 2010: thua rng_58 ở phút cuối
Ở chung kết TopCoder Open 2010, ACRush dẫn đầu cho đến khi hệ thống chấm test chính thức. Bài thứ ba của anh không qua được test, và chức vô địch thuộc về rng_58 – người mà bạn có thể đọc trong bài trước của chuyên mục. Cộng đồng Habr khi đó nhận xét rằng ACRush dường như hay bị áp lực ở các vòng thi trực tiếp: ở bán kết TCO 2009, anh không giải được bài nào.
Hacker Cup 2011: chung bục với Khúc Anh Tuấn
Ở chung kết Facebook Hacker Cup đầu tiên (Palo Alto, 3/2011), bục trao giải gồm Petr Mitrichev (vô địch), Khúc Anh Tuấn của Việt Nam (hạng 2) và ACRush (hạng 3).
Từ thuật toán đến xe tự lái
Sau khi bảo vệ tiến sĩ năm 2012, Lâu Thiên Thành sang Mỹ làm việc tại Google X trong dự án xe tự lái – dự án sau này trở thành Waymo. Đầu năm 2016, anh rời Google, làm một thời gian ngắn ở Quora rồi về Baidu. Ở Baidu, anh là kỹ sư cấp T10 trẻ nhất và chủ tịch ủy ban kỹ thuật lái xe tự động, nơi anh thống nhất giao diện giao tiếp giữa các mô-đun lái xe.
Năm 2017, anh có tên trong danh sách "Innovators Under 35" của MIT Technology Review.
Pony.ai: từ bữa tối căng thẳng đến hai sàn chứng khoán
Tháng 12/2016, anh cùng James Peng (Bành Quân, CEO, cũng từ Baidu) thành lập Pony.ai (小马智行) tại Fremont, California. Tháng 10/2016, anh có một bữa tối được mô tả là "căng thẳng" ở Hàng Châu với Neil Shen của Sequoia China. Sau đó, Sequoia và IDG rót 15 triệu USD cho vòng gọi vốn đầu tiên.
| Thời gian | Cột mốc của Pony.ai |
|---|---|
| 12/2016 | Thành lập tại Fremont, California |
| 2/2020 | Toyota đầu tư 400 triệu USD |
| 4/2022 | Giấy phép robotaxi đầu tiên ở Trung Quốc, chạy dịch vụ có thu phí ở Bắc Kinh |
| 27/11/2024 | Niêm yết Nasdaq (mã PONY), giá 13 USD/ADS, huy động khoảng 413 triệu USD |
| 3/2025 | Giấy phép chạy hoàn toàn không người lái ở trung tâm Thâm Quyến |
| 6/11/2025 | Niêm yết Hồng Kông (mã 2026), huy động khoảng 7,7 tỷ HKD |
| 2/2026 | Bắt đầu sản xuất hàng loạt xe thế hệ 7 cùng Toyota |
| 4/2026 | Dịch vụ robotaxi thương mại đầu tiên ở châu Âu, tại Zagreb (Croatia) |
Theo hồ sơ IPO, Lâu Thiên Thành sở hữu khoảng 6,1% cổ phần và 19,5% quyền biểu quyết của Pony.ai.
Kỹ sư làm 100 giờ một tuần
Theo trang KrASIA, anh làm việc khoảng 100 giờ mỗi tuần. Khoảng năm 2019, anh quyết định bỏ ba năm công nghệ đã xây dựng để làm lại từ đầu quanh một trình mô phỏng "world model", và nói với đội ngũ rằng đừng mong thấy tiến bộ rõ rệt trong hai năm. Giải thích vì sao dữ liệu lái xe của con người có giới hạn, anh nói với KrASIA: "If you learn chess from weak players, you'll never surpass them." (Nếu học cờ từ người chơi yếu, bạn sẽ không bao giờ vượt được họ.)
Vẫn là một "tuyển thủ"
Dù đã là CTO, ACRush vẫn thi đấu: hạng 18 Code Jam 2019, hạng 4 TCO 2021, hạng 17 Code Jam 2022, á quân Meta Hacker Cup 2022 và vào chung kết TCO 2022. Tại vòng khu vực Đông Á TCO 2020, anh được mời phát biểu trước hơn 100 thí sinh trẻ – và nửa tiếng sau, chính anh cũng vào thi.
Trên CodeChef, người hâm mộ từng hỏi vì sao ACRush vắng mặt trong một số kỳ thi. Ban quản trị giải thích rằng đôi khi anh là người ra đề hoặc thử đề, nên không thể thi.
ACRush năm 2026
Lâu Thiên Thành hiện vẫn là nhà sáng lập kiêm CTO của Pony.ai. Trong buổi báo cáo kết quả quý 1/2026, anh trình bày các trụ cột kỹ thuật của công ty: học tăng cường kết hợp world model, hệ thống dự phòng để xe vẫn hoạt động an toàn khi có lỗi, và không phụ thuộc vào bản đồ độ phân giải cao hay GPS. Quý 1/2026, Pony.ai có doanh thu 34,3 triệu USD và hơn 1.700 xe robotaxi; mục tiêu cuối năm là hơn 3.500 xe ở hơn 20 thành phố.
Bài học cho người học thuật toán
- Đam mê là động lực mạnh nhất: cậu học trò ở lại phòng máy đến khi thầy dặn khóa cửa đã trở thành nhà vô địch thế giới.
- Thuật toán không chỉ để thi: ACRush đưa tư duy thuật toán vào một trong những bài toán kỹ thuật khó nhất hiện nay – xe tự lái.
- Dám làm lại từ đầu: bỏ ba năm công nghệ để xây lại kiến trúc tốt hơn cũng giống như viết lại một lời giải sai từ đầu thay vì vá víu.
- Học từ người giỏi hơn: như chính lời anh về việc học cờ – hãy luyện với đề khó và đối thủ mạnh.
- Áp lực là một phần của cuộc chơi: ngay cả ACRush cũng có những lần "trượt chân" ở vòng thi trực tiếp – điều quan trọng là quay lại.
Bạn nghĩ con đường từ lập trình thi đấu đến khởi nghiệp công nghệ như ACRush có phù hợp với dân thuật toán Việt Nam không? Hãy chia sẻ trong phần bình luận nhé!
Nguồn tham khảo
- Wikipedia – Tiancheng Lou
- cphof.org – hồ sơ ACRush
- Hàng Châu News – câu chuyện Lâu Thiên Thành (2011)
- Hàng Châu News – "Lâu giáo chủ" ở Thanh Hoa (2011)
- clist.by – ICPC World Finals 2007
- Dr. Dobb's – kết quả ICPC World Finals 2009
- Google Developers Blog – A toast to Code Jam 2008
- Google Japan Blog – Code Jam 2009
- i-programmer – Facebook Hacker Cup 2011
- Wikipedia – Meta Hacker Cup
- Habr – chung kết TCO 2010
- TMTPost – Lâu Thiên Thành và Pony.ai (2018)
- Sohu / Sequoia – chân dung Lâu Thiên Thành (2018)
- ChinAI – Tiancheng Lou, China's No. 1 programmer
- KrASIA – Inside Pony.ai and the mindset of its CTO
- Pony.ai – câu chuyện công ty
- Pony.ai IR – giá IPO Nasdaq
- CnEVPost – Pony.ai lên sàn Nasdaq
- Wikipedia – Pony.ai
- Nasdaq – Pony.ai Q1 2026 earnings call
- CodeChef Discuss – ACRush absent from CodeChef?
- Không biết học gì trước, học gì sau, học lan man nên kiến thức bị hổng.
- Bí bài không ai gỡ, ngồi cả buổi vẫn không ra rồi bỏ cuộc.
- Code chạy được nhưng không đủ điểm, không biết sai ở đâu, chậm ở đâu.
- Không có đề thi thử và người chấm, nên không biết mình đang ở mức nào.
- Dễ nản giữa chừng khi không có ai theo sát.
- Lộ trình 111 buổi video sắp sẵn từ dòng code đầu tiên đến đề HSG thật của các tỉnh.
- Thầy trực tiếp gỡ bí, chữa bài cho từng em qua nhóm Zalo riêng.
- Hệ thống chấm bài tự động 24/7 và thi thử HSG hằng tuần để biết chính xác mình đang ở đâu.
- Đóng học phí một lần, thầy kèm lâu dài: từ thi chuyên Tin đến HSG quốc gia và cả khi lên đại học.
Nhận xét
Đăng nhận xét